Triệu chứng mắt
Nhức mắt một bên: có cần đi khám không?
Nhức mắt một bên là cảm giác đau, căng, cộm, tức hoặc nhói chỉ xuất hiện ở một mắt. Triệu chứng này có thể đến từ khô mắt, dị vật, viêm nhiễm, chấn thương, rối loạn khúc xạ, nhưng cũng có lúc là dấu hiệu cần khám sớm.
Lưu ý y khoa: Chỉ tham khảo, không thay thế khám. Triệu chứng nặng hãy khám sớm.
Tóm tắt nhanh: khi nào nhức mắt một bên cần đi khám?
Nếu bạn đang tự hỏi nhức mắt một bên có cần đi khám không, câu trả lời phụ thuộc vào mức độ đau, thời gian kéo dài và các triệu chứng đi kèm. Đau nhẹ, thoáng qua sau khi nhìn màn hình lâu có thể theo dõi ngắn hạn. Ngược lại, đau nhiều, đỏ mắt, nhìn mờ, sợ ánh sáng, chảy ghèn, thấy quầng sáng, buồn nôn, chấn thương hoặc nghi có dị vật cần được khám sớm.
- Có thể theo dõi ngắn: nhức nhẹ, không đỏ, không giảm thị lực, không chói sáng, thường xuất hiện sau làm việc gần hoặc thiếu ngủ và giảm khi nghỉ mắt.
- Nên khám trong thời gian gần: nhức lặp lại nhiều lần, kéo dài trên 24 đến 48 giờ, cộm xốn dai dẳng, đau khi chớp mắt, khô rát, nhức kèm đau đầu hoặc nghi tăng độ kính.
- Cần khám sớm: đau nhiều, đỏ mắt rõ, nhìn mờ đột ngột, chói sáng, thấy quầng xanh đỏ quanh đèn, buồn nôn, nôn, chấn thương, hóa chất bắn vào mắt, đeo kính áp tròng bị đau đỏ, hoặc trẻ nhỏ than đau mắt.
Nhức mắt một bên là gì?
Nhức mắt một bên là cảm giác khó chịu chỉ xảy ra ở mắt phải hoặc mắt trái. Người bệnh có thể mô tả rất khác nhau: đau âm ỉ trong hốc mắt, nhói từng cơn, cộm như có cát, rát bỏng, đau khi liếc mắt, đau khi chớp mắt, căng tức quanh mắt hoặc đau lan lên thái dương. Chính vì cảm giác đau không đặc hiệu nên việc đánh giá cần dựa trên toàn bộ bối cảnh, không chỉ dựa vào từ nhức mắt.
Trong thực tế khám mắt, cùng một câu than phiền nhức mắt một bên có thể gặp ở nhiều tình huống. Một người làm việc máy tính nhiều có thể nhức do khô mắt, mỏi điều tiết hoặc lệch độ kính. Một người đi đường bụi có thể bị dị vật giác mạc. Người đeo kính áp tròng có thể bị viêm giác mạc. Người lớn tuổi đau mắt dữ dội kèm nhìn mờ và buồn nôn cần nghĩ đến tình huống tăng nhãn áp cấp. Vì vậy, câu hỏi quan trọng không chỉ là đau ở đâu, mà là đau như thế nào, kéo dài bao lâu, có dấu hiệu nguy hiểm hay không.
Đau một bên mắt cũng không phải lúc nào xuất phát từ chính nhãn cầu. Viêm xoang, đau nửa đầu migraine, đau dây thần kinh, bệnh răng hàm mặt, căng cơ vùng cổ vai gáy hoặc một số bệnh lý thần kinh cũng có thể gây đau quanh hốc mắt. Tuy nhiên, khi có bất kỳ thay đổi nào về thị lực hoặc mắt đỏ, mắt chói, mắt cộm rõ, ưu tiên đầu tiên vẫn là khám mắt để loại trừ nguyên nhân tại mắt.
Vì sao không nên xem nhẹ triệu chứng chỉ ở một bên mắt?
Nhiều người cho rằng nếu chỉ nhức một bên mắt thì có thể do thiếu ngủ hoặc nhìn điện thoại nhiều. Điều này đúng trong một số trường hợp, nhưng không đủ an toàn cho mọi tình huống. Mắt phải và mắt trái có thể chịu tác động khác nhau: một mắt bị bụi bay vào, một mắt bị trầy giác mạc, một mắt bị viêm, một mắt có nhãn áp tăng, hoặc một mắt có độ khúc xạ thay đổi nhiều hơn bên còn lại.
Điểm đáng chú ý là các bệnh lý ở giác mạc, tiền phòng, thần kinh thị giác hoặc nhãn áp có thể tiến triển nhanh. Giác mạc có rất nhiều dây thần kinh cảm giác nên chỉ một vết xước nhỏ cũng gây đau nhiều. Viêm loét giác mạc, đặc biệt ở người đeo kính áp tròng, có thể ảnh hưởng thị lực nếu không được xử trí kịp thời. Tăng nhãn áp góc đóng cấp có thể gây đau dữ dội, nhìn mờ, thấy quầng sáng và cần được đánh giá khẩn trương. Viêm dây thần kinh thị giác có thể gây đau khi liếc mắt và giảm thị lực, cần phối hợp chuyên khoa khi nghi ngờ.
Ngoài ra, cảm giác nhức cũng có thể là tín hiệu cho thấy mắt đang bị quá tải. Người làm việc gần nhiều, trẻ học tập liên tục, người có cận thị, loạn thị chưa chỉnh đúng, hoặc người dùng kính không phù hợp có thể nhức một bên nhiều hơn. Trường hợp này tuy thường không cấp cứu, nhưng vẫn nên kiểm tra khúc xạ, thị lực hai mắt và thói quen sinh hoạt để tránh kéo dài khó chịu.
Các nguyên nhân thường gặp gây nhức mắt một bên
Khô mắt và mỏi mắt do làm việc gần
Khô mắt có thể gây rát, cộm, xốn, cay mắt và nhức âm ỉ. Khi nhìn màn hình, tần suất chớp mắt giảm, phim nước mắt dễ bay hơi hơn. Nếu một mắt có chất lượng phim nước mắt kém hơn, hở mi nhẹ, viêm bờ mi hoặc từng bị kích ứng, cảm giác nhức có thể nổi bật ở một bên. Mỏi điều tiết cũng thường gặp khi làm việc gần kéo dài, thiếu ngủ hoặc ánh sáng không phù hợp.
Dị vật, trầy xước giác mạc
Bụi, mạt kim loại, lông mi quặm, cát hoặc côn trùng nhỏ có thể làm mắt đau cộm, chảy nước mắt, sợ ánh sáng và khó mở mắt. Trầy giác mạc thường đau rõ khi chớp mắt. Nếu dị vật bám trên giác mạc hoặc mặt trong mi mắt, việc tự dụi mắt có thể làm trầy xước nặng hơn. Trường hợp nghi dị vật, đặc biệt sau mài cắt kim loại, làm vườn, đi xe máy hoặc tai nạn lao động, nên khám sớm.
Viêm kết mạc, viêm bờ mi, chắp lẹo
Viêm kết mạc thường gây đỏ mắt, cộm, chảy nước mắt hoặc ghèn. Viêm bờ mi làm ngứa, rát, đóng vảy chân mi, dễ khô mắt. Chắp lẹo gây đau khu trú ở mi, sưng đỏ một điểm. Các tình trạng này đa số không quá nguy hiểm nếu được đánh giá đúng, nhưng không nên tự dùng thuốc nhỏ mắt có corticoid vì có thể che lấp nhiễm trùng hoặc làm tăng nhãn áp ở người nhạy cảm.
Viêm giác mạc
Viêm giác mạc có thể gây đau, đỏ, chói sáng, chảy nước mắt, nhìn mờ. Nguy cơ cao hơn ở người đeo kính áp tròng, ngủ qua đêm với kính áp tròng, vệ sinh kính không đúng, từng chấn thương giác mạc hoặc tiếp xúc nước bẩn. Đây là nhóm nguyên nhân cần thận trọng vì giác mạc liên quan trực tiếp đến thị lực. Nếu đau đỏ một bên mắt khi đang dùng kính áp tròng, nên ngưng đeo và đi khám sớm.
Tăng nhãn áp góc đóng cấp
Tình huống này có thể gây đau mắt dữ dội, đỏ mắt, nhìn mờ, thấy quầng sáng quanh bóng đèn, đau đầu, buồn nôn hoặc nôn. Không phải mọi trường hợp nhức mắt đều là tăng nhãn áp, nhưng khi có các dấu hiệu trên, người bệnh không nên chờ tự hết. Cần đo nhãn áp, khám góc tiền phòng và đánh giá toàn diện để xử trí phù hợp.
Viêm màng bồ đào
Viêm màng bồ đào thường gây đau nhức sâu, đỏ quanh rìa giác mạc, sợ ánh sáng và nhìn mờ. Một số trường hợp liên quan bệnh lý toàn thân, nhiễm trùng hoặc rối loạn miễn dịch. Việc điều trị cần chẩn đoán chính xác, theo dõi đáp ứng và tránh tự ý dùng thuốc. Nếu đau một bên mắt kèm chói sáng rõ, cần đi khám.
Rối loạn khúc xạ hoặc kính không phù hợp
Cận thị, viễn thị, loạn thị, lão thị hoặc chênh lệch độ giữa hai mắt có thể gây nhức mắt, đau đầu, mỏi khi đọc, nheo mắt hoặc nhìn xa không rõ. Một bên mắt có thể nhức nhiều hơn nếu độ kính lệch, tròng kính trầy, tâm kính không phù hợp hoặc mắt phải điều tiết quá mức. Đo khúc xạ và kiểm tra thị lực giúp xác định nguyên nhân này.
Nguyên nhân ngoài mắt
Viêm xoang, đau nửa đầu, đau dây thần kinh tam thoa, bệnh răng hàm mặt hoặc căng cơ vùng cổ vai gáy có thể gây đau quanh mắt một bên. Dấu hiệu gợi ý là mắt không đỏ, thị lực không đổi, đau tăng khi cúi đầu, nghẹt mũi, đau vùng má trán, hoặc đau kiểu từng cơn. Dù vậy, nếu người bệnh không chắc chắn, khám mắt trước giúp loại trừ các nguyên nhân cần xử trí sớm.
Dấu hiệu cảnh báo cần khám sớm
Không phải mọi trường hợp nhức mắt một bên đều cần đi khám ngay trong đêm, nhưng một số dấu hiệu được xem là cảnh báo. Khi xuất hiện các dấu hiệu này, trì hoãn có thể làm tăng nguy cơ biến chứng hoặc bỏ lỡ thời điểm xử trí phù hợp.
- Đau mắt nhiều, đau tăng nhanh hoặc đau làm khó mở mắt.
- Đỏ mắt rõ, đặc biệt đỏ quanh rìa giác mạc.
- Nhìn mờ, giảm thị lực, méo hình hoặc mất một vùng nhìn.
- Chói sáng, sợ ánh sáng, chảy nước mắt liên tục.
- Thấy quầng sáng quanh đèn, kèm đau đầu, buồn nôn hoặc nôn.
- Có chấn thương, bị vật bắn vào mắt, nghi dị vật hoặc hóa chất bắn vào mắt.
- Đau đỏ mắt khi đang đeo kính áp tròng hoặc mới tháo kính áp tròng.
- Chảy ghèn nhiều, sưng mi nhanh, sốt hoặc đau lan quanh hốc mắt.
- Đau khi liếc mắt, kèm nhìn mờ hoặc thay đổi nhận biết màu sắc.
- Triệu chứng ở trẻ em, người cao tuổi, người có bệnh nền hoặc suy giảm miễn dịch.
Theo American Academy of Ophthalmology, đau mắt kèm thay đổi thị lực, chấn thương hoặc triệu chứng nặng nên được đánh giá y tế kịp thời. Người bệnh có thể tham khảo thêm thông tin chung tại AAO về đau mắt, nhưng thông tin trực tuyến không thay thế thăm khám trực tiếp.
Khi nào có thể theo dõi ngắn tại nhà?
Có một số tình huống nhức mắt nhẹ có thể theo dõi trong thời gian ngắn, nhất là khi triệu chứng xuất hiện sau dùng máy tính lâu, đọc sách liên tục, thiếu ngủ hoặc ở môi trường máy lạnh. Điều kiện quan trọng là mắt không đỏ rõ, không nhìn mờ, không chói sáng, không chấn thương, không đeo kính áp tròng bị đau, và cảm giác khó chịu giảm khi nghỉ ngơi.
Trong giai đoạn theo dõi, bạn có thể cho mắt nghỉ, giảm thời gian nhìn gần, chớp mắt chủ động, tránh dụi mắt, điều chỉnh ánh sáng làm việc, uống đủ nước và ngủ đủ. Nếu có cảm giác khô rát thường xuyên, nên khám để đánh giá phim nước mắt, bờ mi và bề mặt nhãn cầu. Không nên tự mua thuốc nhỏ mắt kháng sinh, thuốc chống viêm hoặc thuốc có corticoid khi chưa được bác sĩ khám.
Một nguyên tắc dễ nhớ là nếu triệu chứng không cải thiện sau 24 đến 48 giờ, tái phát nhiều lần, hoặc bạn không chắc nguyên nhân, hãy đặt lịch khám mắt. Việc khám không chỉ để tìm bệnh nặng mà còn giúp điều chỉnh các yếu tố thường gặp như khúc xạ, thói quen dùng màn hình, khô mắt và vệ sinh mi.
Bác sĩ sẽ khám gì khi bạn bị nhức mắt một bên?
Khi đi khám vì nhức mắt một bên, mục tiêu không chỉ là giảm cảm giác đau mà còn xác định nguyên nhân. Quy trình có thể thay đổi tùy triệu chứng, tuổi, bệnh sử và phát hiện ban đầu. Tại Phòng khám mắt ThS.BS.CK2 Lữ Bảo Minh – Mắt kính bác sĩ Minh ở Bến Tre, người bệnh thường được hỏi kỹ về thời điểm khởi phát, nghề nghiệp, thói quen dùng màn hình, tiền sử chấn thương, sử dụng kính áp tròng, thuốc đang dùng và bệnh toàn thân.
1. Hỏi bệnh và đánh giá mức độ khẩn
Bác sĩ cần biết đau bắt đầu khi nào, đau liên tục hay từng cơn, có đỏ mắt, ghèn, nhìn mờ, chói sáng, đau đầu, buồn nôn, chấn thương hay không. Thông tin này giúp phân nhóm nguy cơ và quyết định cần làm xét nghiệm nào trước.
2. Đo thị lực và kiểm tra khúc xạ
Thị lực từng mắt được kiểm tra riêng. Nếu nghi mỏi mắt, tăng độ, lệch độ hoặc kính không phù hợp, đo khúc xạ giúp đánh giá cận, viễn, loạn thị và khả năng điều tiết. Với trẻ em hoặc người có triệu chứng phức tạp, kết quả cần được diễn giải theo tuổi và tình trạng mắt.
3. Khám bề mặt nhãn cầu và giác mạc
Bác sĩ quan sát mi, kết mạc, giác mạc, phim nước mắt, lông mi quặm, dị vật và dấu hiệu viêm. Khi cần, có thể nhuộm giác mạc bằng thuốc nhuộm chuyên dụng để phát hiện trầy xước hoặc tổn thương bề mặt.
4. Đo nhãn áp và đánh giá phần trước mắt
Đo nhãn áp rất quan trọng khi đau mắt kèm nhìn mờ, đỏ mắt, quầng sáng hoặc đau đầu. Kết quả không được xem riêng lẻ mà cần kết hợp khám giác mạc, tiền phòng, đồng tử và các yếu tố nguy cơ.
5. Soi đáy mắt khi có chỉ định
Nếu có nhìn mờ, đau khi liếc mắt, ruồi bay, chớp sáng, bệnh nền hoặc nghi tổn thương thần kinh võng mạc, bác sĩ có thể chỉ định soi đáy mắt. Đây là bước giúp đánh giá võng mạc, gai thị và mạch máu võng mạc.
Phòng khám có định hướng khám mắt, khúc xạ, kiểm soát cận thị trẻ em, Ortho-K và tròng kính Essilor/ZEISS. Một số thiết bị và quy trình như ZEISS Vision Expert, Nidek LE 1200, Essilor Neksia 600 có thể hỗ trợ đánh giá và hoàn thiện kính trong các trường hợp phù hợp. Tuy nhiên, lựa chọn kiểm tra hay can thiệp luôn cần dựa trên tình trạng cụ thể của từng người.
Những yếu tố làm bác sĩ quyết định mức độ cần khám
Cùng là nhức mắt một bên, nhưng mức độ ưu tiên khám khác nhau tùy nhiều yếu tố. Người bệnh nên quan sát và ghi lại các thông tin sau trước khi đến phòng khám, vì chúng giúp bác sĩ định hướng nhanh hơn.
Thời gian và diễn tiến
Đau mới xuất hiện vài phút sau khi có bụi bay vào khác với đau âm ỉ kéo dài nhiều ngày. Đau tăng dần, tái phát thường xuyên hoặc ngày càng kèm nhìn mờ cần được chú ý hơn đau nhẹ thoáng qua.
Mức độ ảnh hưởng thị lực
Hãy che từng mắt để so sánh. Nếu mắt đau nhìn mờ hơn rõ, thấy đốm đen, méo hình, nhìn đôi hoặc màu sắc nhạt hơn, nên khám sớm. Đây không còn là triệu chứng mỏi mắt đơn thuần.
Đỏ mắt và chói sáng
Đỏ mắt kèm chói sáng gợi ý tổn thương giác mạc, viêm trong mắt hoặc tăng nhãn áp hơn là mỏi mắt thông thường. Chói sáng đến mức khó mở mắt là dấu hiệu không nên tự theo dõi lâu.
Tiền sử kính áp tròng
Đeo kính áp tròng làm tăng nguy cơ viêm giác mạc, nhất là khi vệ sinh không đúng, đeo quá giờ, ngủ qua đêm hoặc tiếp xúc nước. Đau đỏ một bên ở người dùng kính áp tròng cần khám sớm hơn.
Chấn thương và dị vật
Vật bắn tốc độ cao, mạt kim loại, cành cây, móng tay, hóa chất hoặc tai nạn lao động đều cần thận trọng. Ngay cả khi đau không quá nhiều, tổn thương vẫn có thể nghiêm trọng.
Tuổi và bệnh nền
Trẻ em khó mô tả triệu chứng chính xác. Người cao tuổi có nguy cơ một số bệnh mắt cao hơn. Người đái tháo đường, bệnh tự miễn, suy giảm miễn dịch hoặc đang dùng thuốc đặc biệt nên khám khi có triệu chứng bất thường.
Sai lầm thường gặp khi bị nhức mắt một bên
1. Dụi mắt mạnh
Dụi mắt có thể làm dị vật cọ xát sâu hơn, tăng trầy giác mạc, làm kích ứng bề mặt mắt và khiến triệu chứng nặng hơn. Nếu cộm xốn, nên tránh dụi, rửa nhẹ bằng nước sạch khi nghi bụi thông thường và đi khám nếu không giảm.
2. Tự dùng thuốc nhỏ mắt còn dư
Nhiều loại thuốc nhỏ mắt nhìn bên ngoài khá giống nhau, nhưng thành phần rất khác. Thuốc có corticoid có thể làm nặng nhiễm trùng, che lấp triệu chứng hoặc gây tăng nhãn áp ở một số người. Thuốc kháng sinh cũng không nên dùng tùy tiện vì không phải đau mắt nào cũng do vi khuẩn.
3. Chườm nóng hoặc lạnh không đúng tình huống
Chườm có thể giúp dễ chịu trong một số trường hợp như mỏi mắt hoặc chắp lẹo, nhưng không thay thế khám nếu có đỏ mắt, đau nhiều, chấn thương hay nhìn mờ. Nếu không chắc nguyên nhân, không nên chườm quá nóng hoặc đè ép lên nhãn cầu.
4. Nghĩ rằng nhìn mờ là do mệt
Nhìn mờ một bên có thể do khô mắt, tăng độ, trầy giác mạc, viêm giác mạc, tăng nhãn áp, viêm thần kinh thị giác hoặc vấn đề võng mạc. Nếu nhìn mờ mới xuất hiện hoặc rõ rệt, cần được khám thay vì chỉ nghỉ ngơi.
5. Tiếp tục đeo kính áp tròng khi mắt đau đỏ
Khi mắt đau đỏ, việc tiếp tục đeo kính áp tròng có thể làm giác mạc thiếu oxy, tăng ma sát và tăng nguy cơ nhiễm trùng. Nên tháo kính, không đeo lại cho đến khi được đánh giá phù hợp, và mang theo kính áp tròng, hộp kính, dung dịch đang dùng khi đi khám.
Đặt lịch khám
Nếu bạn nhức mắt một bên kèm đỏ mắt, nhìn mờ, chói sáng, đau tăng hoặc triệu chứng kéo dài, hãy đặt lịch khám mắt để được đánh giá trực tiếp và hướng dẫn phù hợp.
Lưu ý: Kết quả cá thể hóa, không thay thế khám.
Lời khuyên thực tế từ góc nhìn khám mắt
Khi người bệnh đến khám vì nhức mắt một bên, điều bác sĩ quan tâm là phân biệt nhóm có thể theo dõi với nhóm cần xử trí sớm. Người bệnh không cần quá hoảng sợ, nhưng cũng không nên chủ quan. Cách tiếp cận an toàn là kiểm tra thị lực từng mắt, quan sát màu mắt, mức độ đỏ, phản ứng với ánh sáng và hoàn cảnh xuất hiện triệu chứng.
Nếu bạn làm việc với màn hình nhiều, hãy áp dụng nguyên tắc nghỉ mắt định kỳ, đặt màn hình ngang hoặc thấp hơn tầm mắt một chút, tránh gió quạt hoặc máy lạnh thổi trực tiếp vào mặt, giữ khoảng cách đọc phù hợp và chớp mắt chủ động. Nếu có kính, hãy kiểm tra xem kính còn phù hợp không, tròng có trầy nhiều không, tâm kính có gây khó chịu không. Với trẻ em, nhức mắt hoặc nheo mắt khi học có thể liên quan khúc xạ, điều tiết hoặc thói quen nhìn gần, nên được đo khám cẩn thận.
Với người có cận thị hoặc đang quan tâm kiểm soát cận thị, cần nhớ rằng mỗi phương pháp như kính gọng, kính kiểm soát cận thị, Ortho-K hoặc atropine liều thấp đều phải cá thể hóa theo tuổi, độ cận, loạn thị, khúc xạ hai mắt, giác mạc, trục nhãn cầu, thói quen học tập và lịch tái khám. Ortho-K không chữa khỏi cận vĩnh viễn; hiệu quả và độ an toàn phụ thuộc nhiều vào lựa chọn đúng chỉ định, vệ sinh kính và theo dõi định kỳ. Nếu trẻ than nhức một bên mắt khi đang dùng bất kỳ phương pháp nào, phụ huynh nên cho trẻ tái khám thay vì tự điều chỉnh.
Với người từng phẫu thuật mắt, có bệnh tăng nhãn áp, viêm màng bồ đào, bệnh võng mạc, đái tháo đường hoặc đang dùng thuốc toàn thân, ngưỡng đi khám nên thấp hơn. Một triệu chứng mới xuất hiện ở một bên mắt có thể liên quan đến bệnh nền hoặc thuốc, cần bác sĩ đánh giá trực tiếp.
Khi nào nên đến phòng khám mắt tại Bến Tre?
Nếu bạn ở Bến Tre và đang băn khoăn nhức mắt một bên có cần đi khám không, hãy dựa vào hai câu hỏi: triệu chứng có dấu hiệu cảnh báo không, và triệu chứng có ảnh hưởng sinh hoạt hoặc thị lực không. Nếu câu trả lời là có, việc khám mắt là lựa chọn thận trọng. Ngay cả khi không phải bệnh nặng, bạn vẫn có thể được hướng dẫn cách chăm sóc mắt, điều chỉnh kính, kiểm soát khô mắt hoặc xử trí dị vật đúng cách.
Phòng khám mắt ThS.BS.CK2 Lữ Bảo Minh – Mắt kính bác sĩ Minh tọa lạc tại 35C Đại lộ Đồng Khởi, Phú Khương, TP. Bến Tre. Phòng khám định vị trong các nhu cầu khám mắt, khúc xạ, kiểm soát cận thị trẻ em, Ortho-K và tư vấn tròng kính Essilor/ZEISS. Khi đi khám vì nhức mắt một bên, bạn nên mang theo kính đang dùng, toa kính cũ nếu có, thuốc nhỏ mắt đã sử dụng, thông tin bệnh nền và mô tả thời điểm bắt đầu đau.
Trong trường hợp chấn thương, hóa chất, đau dữ dội hoặc nhìn mờ đột ngột, không nên chờ đến lịch hẹn xa. Hãy liên hệ cơ sở y tế phù hợp hoặc đến nơi có khả năng tiếp nhận sớm. Bài viết này giúp bạn nhận biết nguy cơ, nhưng không thể thay thế đánh giá trực tiếp bằng sinh hiển vi, đo nhãn áp, đo thị lực và các kiểm tra cần thiết.
Cách chuẩn bị trước khi đi khám
Ghi lại triệu chứng
Hãy ghi thời điểm bắt đầu, mức độ đau, đau khi chớp hay khi liếc, có đỏ mắt, ghèn, chói sáng, nhìn mờ, đau đầu hay buồn nôn không. Những chi tiết này giúp bác sĩ định hướng nguyên nhân nhanh hơn.
Không tự che lấp triệu chứng
Trước khi khám, tránh tự dùng thuốc nhỏ mắt mạnh hoặc thuốc còn dư nếu không được hướng dẫn. Nếu đã dùng thuốc, hãy mang theo chai thuốc để bác sĩ biết thành phần.
Mang theo kính và toa cũ
Kính đang dùng, toa kính cũ, kính áp tròng, hộp kính và dung dịch vệ sinh đều có thể cung cấp thông tin quan trọng, đặc biệt khi nghi nhức mắt do khúc xạ, kính không phù hợp hoặc biến chứng kính áp tròng.
Không tự lái xe nếu nhìn mờ
Nếu mắt đau kèm nhìn mờ, chói sáng hoặc đau đầu nhiều, nên nhờ người thân đưa đi. Một số trường hợp cần nhỏ thuốc giãn đồng tử để soi đáy mắt, sau đó nhìn gần và ra nắng có thể khó chịu tạm thời.
Đặt lịch khám
Nhức mắt một bên có thể đơn giản nhưng cũng có thể là dấu hiệu cần khám sớm. Nếu bạn không chắc nguyên nhân, hãy liên hệ phòng khám để được tư vấn thời điểm khám phù hợp.
Lưu ý: Kết quả cá thể hóa, không thay thế khám.
Câu hỏi thường gặp
Nhức mắt một bên có cần đi khám không?
Có nếu nhức mắt kèm đỏ mắt, nhìn mờ, đau nhiều, chói sáng, chảy ghèn, chấn thương, nghi dị vật hoặc triệu chứng kéo dài. Nếu chỉ nhức nhẹ sau làm việc gần và hết khi nghỉ, bạn có thể theo dõi ngắn, nhưng nên khám nếu tái phát hoặc không chắc nguyên nhân.
Nhức mắt một bên nhưng không đỏ mắt có nguy hiểm không?
Không đỏ mắt thường ít gợi ý viêm cấp ở bề mặt mắt, nhưng vẫn có thể liên quan mỏi điều tiết, khúc xạ, đau nửa đầu, xoang hoặc nguyên nhân sâu hơn. Nếu có nhìn mờ, đau khi liếc mắt, đau đầu nhiều hoặc triệu chứng kéo dài, vẫn nên đi khám.
Đau cộm một bên mắt như có cát là do đâu?
Cảm giác cộm như có cát thường gặp trong khô mắt, dị vật, trầy giác mạc, viêm bờ mi hoặc viêm kết mạc. Nếu cộm nhiều, chảy nước mắt, sợ ánh sáng hoặc từng bị bụi, mạt kim loại bắn vào mắt, nên khám để kiểm tra giác mạc và lấy dị vật đúng cách nếu có.
Nhức mắt một bên có phải do tăng độ cận không?
Có thể, nhưng không nên kết luận chỉ dựa vào cảm giác nhức. Tăng độ cận, loạn thị, kính không phù hợp hoặc làm việc gần quá lâu đều có thể gây mỏi nhức. Đo khúc xạ và kiểm tra thị lực giúp xác định có cần điều chỉnh kính hay tìm nguyên nhân khác.
Có nên tự mua thuốc nhỏ mắt khi nhức một bên mắt?
Không nên tự dùng thuốc kháng sinh, thuốc chống viêm hoặc thuốc có corticoid khi chưa khám. Một số thuốc có thể làm che lấp triệu chứng hoặc gây tác dụng phụ. Nếu nhức nhẹ do khô mỏi, bạn có thể nghỉ mắt và tránh dụi mắt; nếu không giảm hoặc có dấu hiệu cảnh báo, hãy đi khám.